Mal Türlerine Göre Zekât Oranları

09.02.2026

Okuma Süresi: 5 dakika

A⁺

A^-

Zekât ibadeti, sahip olunan malların cinsine göre belirli oranlarda verilir. Bu oranlar hem Kur’ân-ı Kerîm’in işaret ettiği hükümler hem de Peygamber Efendimiz (s.a.v.) döneminden itibaren uygulanan fıkhî prensipler doğrultusunda şekillenmiştir. Her mal türü kendi niteliğine göre değerlendirilir ve zekâta tabi olup olmadığı bu çerçevede belirlenir.

Bu yazıda altın, para, döviz, ticaret malları gibi günümüzde en sık karşılaşılan mal türlerinin zekât oranları sade ve anlaşılır biçimde açıklanmıştır.

Altının Zekâtı

Altın, zekâta tabi malların başında gelir. Nisap miktarına ulaşmış olan altın, yıl sonunda yüzde iki buçuk oranında zekâta tabidir.

Altın ister bilezik, yüzük gibi ziynet eşyası olsun, ister külçe ya da gram altın şeklinde bulunsun; çoğu mezhebe göre zekâtı verilmelidir. Kadın ziynetlerine zekât gerekmeyeceğini söyleyen görüşler bulunsa da günümüzde çoğu ilmihal, ziynet eşyalarının da zekâta dahil edilmesini tavsiye eder.

Paranın ve Dövizin Zekâtı

Nakit para, banka hesapları ve döviz türleri zekâta tabi mallardandır. Kişi yıl boyunca elinde bulunan parayı ve dövizleri yıl sonunda hesaplar, toplamının nisap miktarını aşıp aşmadığına bakar.

Para ve döviz için zekât oranı aynıdır:
Yüzde iki buçuk.

Dövizler hesaplanırken yıl sonundaki kur değeri üzerinden Türk Lirasına çevrilerek toplam varlığa eklenir.

Ticaret Mallarının Zekâtı

Ticaret malları, zekâta en çok konu olan mal türlerinden biridir. Bir kimse alım satım amacıyla mal bulunduruyorsa bu mallar zekâta tabidir.

Yıl sonunda ticaret malları şu şekilde hesaplanır:

Stokta bulunan malların piyasa değeri belirlenir.
Alacaklar eklenir.
Varsa ticari borçlar düşülür.
Kalan miktar üzerinden yüzde iki buçuk oranında zekât verilir.

Ticaret mallarında asıl olan, malın satılabilir değeridir. Maliyet değil, piyasa değeri dikkate alınır.

Altın Dışı Değerli Eşyalar

Gümüş, platin gibi değerli madenler de zekâta tabidir. Bunların da zekât oranı yüzde iki buçuktur. Değerleri piyasadaki güncel fiyatlara göre hesaplanır.

Kira Gelirlerinin Zekâtı

Kira amaçlı tutulan ev, dükkân veya araç gibi malların kendisinden zekât verilmez; fakat elde edilen kira gelirleri para hükmündedir ve zekâta tabidir.

Yıl içinde biriken kira gelirleri, diğer nakitlerle birlikte değerlendirilerek zekâta konu edilir.

Yatırım Amaçlı Alınan Mallar

Günümüzde hisse senedi, fonlar, kripto varlıklar gibi yeni yatırım araçları da zekât kapsamında değerlendirilir.
Temel ölçü şudur:
Değeri para veya ticari mal hükmüne giriyorsa zekâta tabidir.

Bu tür varlıkların yıl sonundaki piyasa değerleri üzerinden yüzde iki buçuk oranında zekât verilir.

Zekât Oranlarının Genel Özeti

Zekâta tabi malların büyük çoğunluğu için uygulanacak oran, klasik fıkıhta belirlenen yüzde iki buçuk oranıdır. Bu oran, altın, para, döviz ve ticaret malları gibi en yaygın mal türleri için geçerlidir.

Hayvancılık, tarım ürünleri, maden çıkarma gibi özel mal türlerinde farklı oranlar bulunsa da günümüz şehir hayatında en sık karşılaşılan mallar bu yazıda özetlenenlerdir.